De zeven boetpsalmen

Toen Christus aan het kruis hing, zweeg Hij tegen Zijn vervolgers. Waarom opende Hij Zijn mond niet? Omdat Hij wist: ‘Op U, Heere, hoop ik.’ Daarmee toont Hij ons de weg in tijden van beproeving. Wanneer mensen u valselijk beschuldigen en niemand naar uw verdediging luistert, raak dan niet in verwarring. Valse getuigen zegevieren misschien voor de mensen, maar nooit voor God.

Wanneer God straks uw Rechter is, zal er geen andere getuige zijn dan uw eigen geweten. Vrees in de aanwezigheid van die rechtvaardige Rechter dus niets, behalve de oprechtheid van uw eigen zaak. Zorg voor een zuiver geweten van binnen — daar waar geen mens uw rechtzaak kan verdraaien. Als uw geweten zuiver is, hoeft u geen aanklager te vrezen. Breng die innerlijke onschuld met u mee de rechtszaal in, en zeg vol rustig vertrouwen: ‘Want op U, Heere, hoop ik; U zult verhoren.’

Het opschrift boven deze psalm herinnert ons aan een diep drama: ’toen de profeet Nathan bij David kwam, nadat deze tot Bathseba was gegaan.’ Met diep verdriet en huivering spreken we hierover. Betoverd door haar schoonheid beging de grote koning en profeet David overspel, en liet hij haar echtgenoot doden in de strijd. God heeft gewild dat deze zonde werd opgeschreven — niet om ons aan te sporen tot navolging, maar om ons te leren Hem te vrezen. Veel mensen willen namelijk wel mét David vallen, maar ze willen niet mét David opstaan. Zij misbruiken de Schrift als vrijbrief en zeggen: ‘Als David het deed, waarom ik dan niet?’ Wie zo denkt, zondigt erger dan David. David had immers geen voorbeeld; hij viel door een plotselinge opwelling van begeerte. Ú zet nota bene een heilig man voor ogen om uw zonde goed te praten. U kopieert niet zijn heiligheid, maar zijn val.

Luister daarom tot uw behoud en meet uw eigen zwakheid af aan de val van deze sterke man. David zag haar van verre: de vrouw was ver weg, maar de lust was dichtbij. Wat hem deed vallen, zat in hemzelf. Laat de zonde dan niet regeren in uw sterfelijk lichaam. Er is zonde in u wanneer u een verkeerde prikkel voelt, maar zij regeert pas als u eraan toegeeft. Beteugel de vleselijke lust en tref voorzorgsmaatregelen. Denkt u dat u die verleiding zonder waakzaamheid wel de baas kunt? Zeg niet te snel: ‘Ik beheers mezelf met een ijzeren discipline.’ Want zeg eens eerlijk: bent u soms sterker dan David?

Maar dat we zelfs over diep gevallen mensen niet hoeven te wanhoopen, dat laat deze psalm ons zien. Het is een psalm van boetvaardigheid. Wat uw misstap ook is geweest: het voorbeeld van David is er niet om te blijven liggen, maar om weer op te staan. Open uw gebroken hart en roep net als hij om de fontein van Gods barmhartigheid: ‘Wees mij genadig, o God!’"

Wanneer zou de Vader ooit Zijn aangezicht hebben afgewend van Zijn eigen Zoon? Nee, Christus bidt hier omwille van de armoede van de gelovigen, die Zijn lichaam vormen. Als u vandaag in de knel zit, zit Christus in de knel. Als onze verste nakomelingen na ons worden beproefd — tot aan het einde van de wereld geldt: wie er ook maar lijdt in Zijn lichaam, Christus lijdt mee. Vanuit die diepe afhankelijkheid smeken wij niet om vergankelijke, aardse dingen, maar kloppen wij als armen aan voor de poort van de al-rijke God, die belooft: ‘Zie, hier ben Ik.’

Maar deze psalm blijft niet steken in het lijdende heden; hij kijkt profetisch vooruit. Er staat geschreven: ‘Dit wordt opgeschreven voor het volgende geslacht.’ Dat nageslacht, dat zijn wij! Het is niet opgeschreven voor de generatie van toen, maar bewaard voor een volk dat in later eeuwen geboren zou worden.

Dit volk wordt door God niet alleen fysiek in het leven geroepen, maar in Christus geestelijk hernieuwd en opnieuw geschapen. Dit nieuw-geschapen volk dient God niet langer uit angst voor de wet, maar betracht Zijn geboden met oprechte lust en liefde. Gedreven door louter genade, zal dit dankbare nageslacht Gods trouw verheffen. Zij loven Hem niet om hun eigen verdiensten, maar omdat zij door Hem zijn vernieuwd. Laat daarom uw lofgezangen horen: het volk dat door Hem geschapen is, zal de Heere loven!

Wat is die diepte van ellenden waaruit de ziel hier roept? Het is de peilloze diepte van onze sterfelijkheid, de zware druk van dit aardse leven waarin wij versmachten onder onze zonden. Velen zitten in deze diepte gevangen, maar weinigen roepen eruit. Maar wie met mond en hart tot God roept, begint al uit de diepte op te stijgen. Zodra u uw jammerklacht opzendt, reikt uw hart omhoog naar Hem die alleen heil kan zenden. Het is het biddende roepen van de ziel: ‘Ich ruf zu dir, Herr Jesu Christ, ich bitt, erhör mein Klagen, verleih mir Gnad zu dieser Frist, laß mich doch nicht verzagen!’ Want als God onze ongerechtigheden zou blijven gedenken, wie zou dan standhouden?

Wend daarom uw blik af van uw eigen verdiensten en hoopt op de Heere, gij vromen! Als Israël in nood is en gebukt gaat onder haar schuld, mag zij weten: Gods goedheid is zeer groot. Hij heeft ons niet overgegeven aan de diepte, maar heeft Zijn Zoon gezonden om ons vrij te kopen.

Dit Israël — dat zijn allen die met een louter hart verlangen om God te zien. Hij zal Zijn volk misstappen niet blijven toerekenen, maar maakt hen op hun bidden ganselijk vrij van al hun ongerechtigheden. Smeek Hem daarom vanuit uw druk, opdat Zijn verlossing ook aan u geschiede; want bij Hem is de overvloeiende bron van genade.

Hoor hoe de ziel roept in haar diepste afhankelijkheid: ‘HEERE, doe mij spoedig ademhalen, want mijn geest bezwijkt!’ Zonder de levensadem van Gods Geest stikt de mens immers geestelijk. Wij hebben geen eigen levensadem; wie probeert te leven vanuit zijn eigen rechtvaardigheid, raakt buiten adem en bezwijkt. Als God Zijn vriendelijk aangezicht verbergt, zinken we onherroepelijk weg in de dood.

Uit die diepe armoede klinkt het gebed: ‘Laat mij in de morgen Uw goedertierenheid horen.’ Deze morgen breekt aan wanneer de nacht van onze eigen misstappen wijkt en het ware Licht van Christus in ons oprijst. Omdat de ziel zich in haar ellende geheel tot Hèm heeft gewend, smeekt zij: ‘Wil mij het ware heilspoor wijzen.’

Dit uit zich ten diepste in het verlangen naar een vernieuwd leven: ‘Leer mij Uw welbehagen te doen.’ Bid daarom nooit dat uw eigen geest regeert, want onze eigen wil leidt ons over hobbelige wegen vol zijpaden. Alleen Gods Geest is goed.

‘Leer mij, o God van zaligheden, mijn leven in Uw dienst besteden. Gij zijt mijn God, vat Gij mijn hand.’ Wanneer Hij onze hand vastgrijpt, zal Zijn goede Geest onze wankele schreden besturen en ons veilig leiden naar het effen land van de levenden.